Verhalen beklijven. Een verhaal – met personages, een spanningsboog, een diepere betekenis – informeert niet alleen maar laat je ook meebeleven. Stichting Verhalende Journalistiek stelt zich tot doel om verhalende journalistiek oftewel literaire non-fictie in de Nederlandstalige media te stimuleren, zowel in journalistieke producties voor dag-, week- en maandbladen als in boekvorm, voor de radio, internet en televisie.

We zijn ervan overtuigd dat het de taak is van de journalist om journalistieke producties aantrekkelijker te maken. Onze stichting helpt journalisten om hun vertelvaardigheden te vergroten.

Ontstaan

Mark-KramerStichting Verhalende Journalistiek is opgericht naar aanleiding van een inspirerend bezoek van journalist Mark Kramer aan de VVOJ conferentie in 2009. Hij vertelde over de door hem opgerichte Nieman Conference on Narrative Journalism en inspireerde ons om ook in Nederland van start te gaan.

Begin 2010 besloten we als groepje van zes journalisten een serieuze poging te wagen een conferentie voor verhalende journalistiek te organiseren. Gewoon, omdat we vonden dat het moest. Vele vergaderingen en een hoop papierwerk verder was in 2011 de eerste conferentie voor verhalende journalistiek een feit. Het was zo’n succes dat er wel een vervolg moest komen. Al was het maar voor al die belangstellenden die geen kaartje hadden weten te bemachtigen. Inmiddels zijn de voorbereidingen voor de vijfde conferentie alweer in volle gang.

Wat is verhalende journalistiek?

Onze founding father Mark Kramer, tevens oprichter van de Nieman Program on Narrative Journalism aan Harvard (nu Boston), heeft een bruikbare ‘handleiding’ geschreven over wat verhalende journalistiek onderscheidt van traditionele journalistiek. Onder de links vind je volledige journalistieke producties die illustreren welk effect het gebruik van zo’n element kan hebben op de impact van je verhaal. Zij vormen hopelijk ook als inspiratiebron voor iedereen die wil leren hoe je een verhaal maakt dat je publiek bij blijft.

The Key Elements of Narrative Journalism

I get asked that “What’s narrative journalism?” question all the time. When first starting the Nieman Program on Narrative Journalism in 2001, in jest, I tried to evade the term by suggesting that we should call ourselves “The Nieman Program for ‘Contactful’ Journalism,” though ‘contactful’ was an odd, coined word–I meant journalism that doesn’t treat the reader as a robot, journalism whose voice acknowledges that readers know about life, have feelings, snicker and get wild.

Perhaps the seekers’ definition question is really a more truculent one: “What’s up with this narrative stuff?”, a question that denotes factions and dis-ease with the clear movement toward more narrative in news coverage–and the quest for a definition is simply a confrontational conversation starter. Anyhow, here’s a try at a useful answer.

At a minimum, narrative denotes writing with:

  1. set scenes;
  2. characters;
  3. action that unfolds over time;
  4. the interpretable voice of a teller, a narrator with a discernable personality;
  5. some sense of relationship to the reader/viewer/listener;
  6. all arrayed to lead the audience toward a point or realization or destination.

To comment on these:

  1. Set scenes: Much unpracticed narrative writing simply is haphazard or naive about painting physical location — objects fly about, are near and far, we’re inside and outside: I call it ‘Chagall-like description.’ It’s easy and quick, with sensory description and locating a few things near and far, to set readers down inside a scene that has an outside, and it’s requisite for narrative, at least for engaging narrative.
  2. Characters: If the standard news-voice is the voice of a beneficent bureaucracy, the on-the-job speech of informative sentinels patrolling the walls of the city, issuing heads-ups to citizens (“A fire yesterday at 145 Elm St. destroyed … Damage is estimated at … “), then it is a voice that favors civic role and avoids assertions about personality. Persons, in the world of news-voice, are citizens, not characters. They have addresses, ages, arrest records, voting district and precinct locations, official hospital conditions, and military statuses. These are ‘civic traits.’ Narrative journalism is about the same people in their ‘real’ (citizen info + all the rest about them) whole lives, people doing stuff, and to some extent, and in the right places, the literary journalist must reach far past civic traits to portray real folks’ real stories accurately.
  3. Action that unfolds over time is the essence of narrative construction, the I-beam of a narrative, on which all the rest of the construction leans. Moving action also offers a non-topical principle for organizing material — arraying it mainly chronologically, as it’s experienced by a character in a setting–but also digressively, mainly following events experientially, while crossing topical outline categories. Most narrative articles/books mainly do this, actually representing some sensible truce in the dialectic between chronological and topical organizational principles.
  4. Voice: a teller of the story with a perceived full personality, one that so engages the reader/viewer/listener/ that he/she has a relationship with the audience.
  5. Relationship with audience: one defined by readers willingly following the teller through set scenes and unset topical digressions, coming along gladly and interestedly during shifts to other settings and characters and digressions, and back.
  6. Destination: And if the reader then starts assembling, in mind, a feeling of a sequence of subtextual comprehensions that work toward the reader’s engineered discovery that the story has theme, purpose, reason, insight — that it’s worthwhile to experience it– then we’ve written gotten somewhere, reader and writer alike.

Kernactiviteiten

Sinds 2011 organiseren we jaarlijks een Engelstalige conferentie over verhalende journalistiek in Nederland, voor zo'n 300 journalisten, met inspirerende sprekers uit binnen- en buitenland.
Jaarlijks brengen we de beste Vlaamse en Nederlandse verhalende journalistiek in beeld, tekst en geluid digitaal samen in Meestervertellers. Met telkens een toelichting van de makers. Want hoe kwam dit briljante werk tot stand?
We zijn een ontwikkeltraject gestart voor koplopers in de media. Che- en eindredacteuren van verschillende redacties komen bijeen om van elkaar te leren hoe je verhalende journalistiek succesvol in de newsroom integreert.
In onze narratieve intervisiegroep werken journalisten aan hun eigen narratieve project en komen bijeen om elkaar van feedback te voorzien.
In december organiseren we de Gerard van Westerloolezing waarop een spreker die werkt in de geest van de grote Nederlandse journalist vertelt over zijn werkwijze. Tot nu toe waren dat: Alan Cullison (WSJ), Alex Tizon (the Seattle Times), Adrian Nicole LeBlanc (Random Family) en Ted Conover (Coyotes).
Door het jaar heen organiseren we verschillende masterclasses Verhalende Journalistiek, ook in samenwerking met anderen, zoals de VVOJ (Vereniging van Onderzoeks Journalisten).
Om het maken van mooie verhalende projecten te stimuleren, reiken we sinds 2016 jaarlijks een paar narratieve beurzen uit. De beurzen zijn bedoeld voor onderzoek voor een mooi narratief project. Tot nu toe werd een beurs voor de ontwikkeling van een goede narratieve podcast uitgereikt, voor geschreven tekst en een voor het doen van vooronderzoek voor een goed online project.
Onze website moet een inspirerende etalage zijn met aanstekelijke voorbeelden van verhalende journalistiek. Zie voor inspirerende verhalen ons jaarboek Meestervertellers.